Kort antwoordMet een VG5-indicatie kunt u dagbesteding en begeleiding thuis vaak organiseren, maar niet via een automatisch vast urenaantal. Wat passend is, hangt af van de individuele zorgdoelen, de behoefte aan toezicht, de dagstructuur, vervoer en de gekozen vorm van zorg, zoals pgb of zorg in natura. Het CIZ beslist over Wlz-toegang en zorgprofiel, het zorgkantoor beoordeelt de uitvoering van zorg thuis.

Wat een VG5-indicatie wel en niet meteen betekent

Een VG5-indicatie zegt iets over de aard en zwaarte van de langdurige zorgbehoefte binnen de Wlz. Het betekent niet dat begeleiding thuis of dagbesteding automatisch in een vast aantal uren wordt toegekend. Ook volgt uit VG5 niet vanzelf dat vervoer altijd vergoed wordt of dat u zonder verdere afstemming tegelijk dezelfde zorg dubbel kunt financieren.

Wilt u eerst helder krijgen hoe een Wlz-indicatie en zorgprofiel werken, lees dan meer over de Wet langdurige zorg en over de aanvraag van een zorgindicatie.

De hoofdregel: thuiszorg wordt afgestemd op de echte situatie

Bij zorg thuis kijkt men niet alleen naar het label VG5, maar vooral naar de vraag wat iemand in het dagelijks leven nodig heeft. Denk aan:

• begeleiding bij structuur en daginvulling,
• ondersteuning bij gedrag en sociale redzaamheid,
• toezicht of nabijheid op risicomomenten,
• passende dagbesteding buitenshuis of thuis,
• de praktische uitvoerbaarheid voor cliënt, netwerk en zorgverleners.

Daarom is de juiste vraag meestal niet: hoeveel uur hoort bij VG5? De betere vraag is: welke begeleiding en dagbesteding zijn nodig om thuis veilig, passend en vol te houden te organiseren?

Wie beslist waarover?

Dit onderscheid voorkomt veel misverstanden:

• CIZ: beslist of er toegang is tot de Wlz en welk zorgprofiel wordt toegekend.
• Zorgkantoor: beoordeelt de leveringsvorm, zoals pgb of zorg in natura, en of de zorg thuis verantwoord kan worden geregeld.
• Zorgkabinet: adviseert en begeleidt bij de voorbereiding, afstemming en aanvraag, maar neemt de beslissing niet.

Dagbesteding thuis regelen: waar moet u op letten?

Dagbesteding is meer dan een plek om naartoe te gaan. Het gaat om een passende invulling van de dag, met doelen die aansluiten bij het functioneren van de cliënt. Bij een VG5-indicatie kan dagbesteding bijvoorbeeld gericht zijn op ritme, prikkelregulatie, ontwikkeling, ontlasting van het netwerk of het voorkomen van ontregeling.

Belangrijke vragen zijn:

• Wat is het doel van de dagbesteding?
• Hoe vaak is deze nodig om de week goed vol te houden?
• Past groepsaanbod, individueel aanbod of een combinatie beter?
• Is dagbesteding buitenshuis haalbaar, of is begeleiding thuis passender?
• Hoe sluit de dagbesteding aan op de overige zorgmomenten?

Als u de zorg thuis via een persoonsgebonden budget wilt organiseren, is een zorgplan en onderbouwing extra belangrijk. Meer hierover leest u op de pagina over de pgb-aanvraag.

Begeleiding thuis: geen standaard uren, wel duidelijke onderbouwing

Begeleiding thuis wordt niet automatisch gekoppeld aan een vast schema per zorgprofiel. In de praktijk moet duidelijk worden welke begeleiding nodig is, op welke momenten en met welk doel. Daarbij telt niet alleen de hoeveelheid zorg, maar ook de aard ervan.

Een zorgkantoor kan bijvoorbeeld willen begrijpen:

• welke taken onder begeleiding vallen,
• waarom die begeleiding niet incidenteel maar structureel nodig is,
• welke risico’s ontstaan zonder die inzet,
• hoe toezicht en begeleiding zich tot elkaar verhouden,
• hoe formele en informele zorg samen worden ingezet.

Dat maakt een praktische beschrijving belangrijker dan een losse wens om “meer uren” te krijgen.

Vervoer bij dagbesteding: niet automatisch inbegrepen

Een veelvoorkomende aanname is dat vervoer naar dagbesteding automatisch meekomt met een VG5-indicatie. Dat is niet zo. Of vervoer passend, nodig en geregeld kan worden, hangt af van de situatie, de gekozen zorgvorm en de voorwaarden die gelden in de uitvoering.

Controleer daarom altijd apart:

• of vervoer onderdeel is van het gekozen aanbod,
• wie het vervoer organiseert,
• of de cliënt met begeleiding kan reizen,
• of er overlap ontstaat met andere voorzieningen of afspraken.

Ga er dus niet vanuit dat een indicatie op zichzelf een automatisch vervoersrecht geeft.

PGB of zorg in natura, wat past beter?

Bij een VG5-indicatie thuis kan zowel zorg in natura als een pgb in beeld zijn, afhankelijk van de situatie. De keuze hangt onder meer af van de vraag hoeveel regie u zelf wilt en kunt voeren, hoe specifiek de zorg moet worden georganiseerd en of de thuiszorg verantwoord uitvoerbaar is.

Wanneer zorg in natura vaak praktisch is

• als u liever met gecontracteerde aanbieders werkt,
• als u minder administratie wilt,
• als dagbesteding en begeleiding al goed beschikbaar zijn via bestaande aanbieders.

Wanneer een pgb soms beter aansluit

• als u begeleiding heel gericht wilt organiseren,
• als u vaste zorgverleners wilt inzetten,
• als standaard aanbod niet goed aansluit op gedrag, ritme of gezinssituatie.

Een pgb vraagt wel om passende onderbouwing, organisatie en beheer. Het zorgkantoor beoordeelt of dit verantwoord kan.

Dubbele financiering voorkomen

Dezelfde zorg mag niet twee keer betaald worden vanuit verschillende regelingen of binnen overlappende afspraken. Dat is vooral belangrijk als u begeleiding, dagbesteding, vervoer en verschillende zorgverleners combineert.

Let daarom op deze veilige basisregels:

• beschrijf per zorgmoment wie wat doet,
• laat dagbesteding en thuisbegeleiding logisch op elkaar aansluiten,
• voorkom dat dezelfde activiteit tegelijk op twee manieren wordt gedeclareerd,
• controleer of vervoer al in een arrangement of aanbiederstarief zit.

Praktisch beslisblok voor thuis organiseren met VG5

Checklist: zo bereidt u de aanvraag of afstemming goed voor

• Lees het CIZ-besluit goed door en controleer welk zorgprofiel is toegekend.
• Beschrijf de dagelijkse situatie thuis, niet alleen de diagnose.
• Maak duidelijk welke begeleiding nodig is, op welke momenten en waarom.
• Werk de doelen van dagbesteding concreet uit.
• Breng vervoer apart in beeld.
• Kies bewust tussen pgb en zorg in natura.
• Controleer of er geen overlap of dubbele financiering ontstaat.
• Leg de rolverdeling vast tussen familie, professionals en aanbieders.
• Stem tijdig af met het zorgkantoor als zorg thuis complex is.

Veelgestelde vragen

Hoeveel uur begeleiding krijg ik bij een VG5-indicatie?

Er hoort geen automatisch vast urenaantal bij VG5 voor begeleiding thuis. Wat passend is, hangt af van de individuele zorgbehoefte, doelen, toezicht en de manier waarop de zorg thuis wordt georganiseerd.

Kan ik met een VG5-indicatie dagbesteding thuis regelen?

Ja, dat kan in sommige situaties passend zijn. Dan moet wel duidelijk zijn waarom begeleiding of daginvulling thuis beter aansluit dan alleen buitenshuis aanbod, en hoe dit past binnen de gekozen zorgvorm.

Zit vervoer naar dagbesteding standaard in een VG5-indicatie?

Nee. Vervoer is niet automatisch inbegrepen. U moet apart nagaan of vervoer nodig is, hoe het geregeld wordt en of het binnen de gekozen uitvoering past.

Kan ik pgb en zorg in natura combineren?

Wat doe ik als ik niet weet welke aanpak thuis haalbaar is?

Begin met het in kaart brengen van de dagelijkse zorgmomenten, risico’s en doelen. Kijk daarna pas naar de vorm, aanbieder of het budget. Als u ondersteuning wilt bij die voorbereiding, kunt u contact opnemen met Zorgkabinet.

Volgende stap: laat eerst de opzet kloppen

Bij een VG5-indicatie werkt een thuisoplossing het best als dagbesteding, begeleiding, toezicht, vervoer en leveringsvorm logisch op elkaar aansluiten. Start dus niet met de vraag hoeveel uren u kunt krijgen, maar met de vraag wat er thuis echt nodig is en hoe dat verantwoord geregeld kan worden. Wilt u uw situatie laten meedenken of voorbereiden, dan kunt u contact opnemen voor advies over een passende aanpak.